Blog

Wyobraź sobie taką sytuację: od wielu lat mieszkasz i pracujesz w Polsce. Płacisz podatki, utrzymujesz rodzinę, przestrzegasz prawa. Składasz wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE i oczekujesz jedynie na formalne zakończenie postępowania.

Nagle otrzymujesz pismo z urzędu wojewódzkiego, z którego wynika, że wniosek może zostać negatywnie zweryfikowany , ponieważ według informacji przekazanej przez Policję możesz stanowić „zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego”.

Co istotne – nigdy nie zostałeś skazany prawomocnym wyrokiem sądu, nie toczy się przeciwko Tobie postępowanie karne, a przedstawione zarzuty nie zostały w żaden sposób wyjaśnione.

Oczywiście istnieją sytuacje, w których organy dysponują konkretnymi i uzasadnionymi informacjami świadczącymi o rzeczywistym zagrożeniu dla bezpieczeństwa publicznego. Problem pojawia się wtedy, gdy podstawą odmowy pozostaje wyłącznie ogólna, niezweryfikowana informacja, z którą strona nie może się zapoznać.

Czym jest zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE?

Zgodnie z art. 211 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach zezwolenie to udzielane jest cudzoziemcowi, który przebywa na terytorium Polski legalnie i nieprzerwanie co najmniej przez 5 lat bezpośrednio przed złożeniem wniosku oraz spełnia szereg dodatkowych warunków.

Jest to jeden z najbardziej chronionych statusów w Unii Europejskiej — daje on prawo do pobytu stałego, równe z obywatelami polskimi prawa w zakresie zatrudnienia, dostęp do świadczeń socjalnych oraz możliwość legalnego pobytu w innych państwach UE.

Gdzie kryje się pułapka?

Zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach przed wydaniem zezwolenia Wojewoda jest obowiązany zwrócić się do właściwych organów — Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Straży Granicznej oraz Komendanta Wojewódzkiego Policji — z zapytaniem, czy cudzoziemiec nie stanowi zagrożenia dla obronności, bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.

W praktyce problem pojawia się wtedy, gdy organ otrzymuje negatywną informację, której treść nie jest w pełni ujawniana stronie postępowania.

W praktyce oznacza to brak dostępu do informacji o:

• jakie konkretnie okoliczności zostały wskazane przez Policję,
• czy dotyczą one wykroczeń drogowych, postępowań operacyjnych lub innych zdarzeń,
• jakie dowody miały stanowić podstawę sformułowanej opinii.

Brak dostępu do pełnych informacji znacząco utrudnia skuteczną obronę swoich praw.

Co robić, jeśli otrzymałeś takie zawiadomienie?

Na tym etapie kluczowe znaczenie ma szybka reakcja procesowa:

• niezwłocznie złożyć wniosek o udostępnienie akt sprawy na podstawie art. 73 § 1 KPA.,
• równolegle skierować do Komendy Policji wniosek o udzielenie informacji na temat ewentualnych postępowań, mandatów oraz wykroczeń drogowych — na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej,
• nie ignorować sprawy. Przysługuje Państwu zakreślony termin na wypowiedzenie się co do zebranych materiałów (art. 10 § 1 KPA),
• skonsultowanie sprawy z pełnomocnikiem.

W uzasadnionych przypadkach można również podejmować działania zmierzające do weryfikacji informacji, które mogły stanowić podstawę negatywnej opinii organów.

Wnioski adwokata

Przesłanka „zagrożenia dla obronności, bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego” jest w praktyce jednym z częstszych powodów odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt. Samo jej wskazanie nie przesądza jednak automatycznie o zgodności decyzji z prawem.

Organ administracji ma obowiązek rzetelnie zebrać i ocenić cały materiał dowodowy oraz zapewnić stronie realną możliwość obrony jej praw — w szczególności poprzez dostęp do akt sprawy i możliwość odniesienia się do zgromadzonych informacji przed wydaniem decyzji.

Jeżeli odmowa opiera się wyłącznie na ogólnej informacji przekazanej przez Policję lub inne służby, bez wskazania konkretnych okoliczności i bez umożliwienia stronie zajęcia stanowiska, może to rodzić poważne wątpliwości co do prawidłowości takiego rozstrzygnięcia.

Otrzymanie zawiadomienia o możliwej odmowie nie oznacza jeszcze przegranej. To kluczowy moment, w którym należy aktywnie korzystać z przysługujących uprawnień: przeanalizować akta sprawy, złożyć wyjaśnienia oraz przedstawić dowody potwierdzające spełnienie warunków legalnego pobytu.

W przypadku wydania decyzji odmownej cudzoziemiec ma prawo skorzystać ze środków zaskarżenia przewidzianych przez prawo. Każda taka sprawa wymaga jednak indywidualnej analizy oraz odpowiednio dobranej strategii procesowej.